Przegrana Getin Banku z frankowiczem. Umowa kredytowa nieważna w całości.

19.09.2018 | Dariusz Rozpara

Sąd Okręgowy w Warszawie XXV Wydział Cywilny wyrokiem z dnia 8 maja 2018 r. uznał za nieważną umowę kredytu indeksowanego Getin Banku i zasądził na rzecz kredytobiorcy kwotę ok. 73.500 CHF (sygn. akt XXV C 246/17). 

Sąd stwierdził, że podwójny mechanizm indeksowania kredytu do franka szwajcarskiego - przy wypłacie według kursu kupna, a przy spłacie według kursu sprzedaży ustalonego w tabeli kursów Banku był abuzywny i nie wiązał konsumenta. W umowie zabrakło bowiem sprawiedliwego i uczciwego wyważenia praw i obowiązków stron. Bank wykorzystał swoją przewagę kontraktową i nie dopełnił wymaganych od instytucji finansowej obowiązków informacyjnych.

Sąd Okręgowy uznał, że umowa kredytu hipotecznego indeksowanego kursem CHF nie może funkcjonować bez klauzul waloryzacyjnych z uwagi na naturę stosunku prawnego. Wyeliminowanie mechanizmu indeksacji powoduje bowiem, że ten kredyt traci gospodarczy sens. Tym samym umowa ta jest w całości nieważna.

Nadto, Sąd Okręgowy w Warszawie stanął na stanowisku, że bez znaczenia dla negatywnej oceny klauzul indeksacyjnych pozostaje to, że klient Banku złożył oświadczenie o zapoznaniu się z kwestią ryzyka kursowego. Takie oświadczenie miałoby mieć znaczenie dla sprawy tylko w przypadku udzielenia klientowi rzetelnej informacji w tym zakresie. Podanie klientowi informacji że kurs franka szwajcarskiego może wzrosnąć jedynie o 20 % nie oznacza, że klient został prawidłowo poinformowany o skomplikowanym zagadnieniu oceny ryzyka walutowego.

Odnośnie kwoty zasądzonego roszczenia - Sąd Okręgowy uznał, że kwoty spłacone we franku szwajcarskim były świadczone na rzecz Banku niesłusznie, dlatego należało zasądzić ich zwrot w całości. Kwoty świadczone w złotych polskich należało natomiast potrącić z kwotą kredytu w złotych wypłaconą klientowi przez Bank. Zdaniem Sądu konsument – nawet jeśli stał się ofiarą stosowania przez przedsiębiorcę niedozwolonych postanowień umownych – nie może być uprawniony do żądania zwrotu całości spełnionych przez siebie świadczeń bez równoczesnego przeprowadzenia wzajemnych rozliczeń stron.

KOMENTARZ

Powyższy wyrok jest korzystny dla frankowiczów - Sąd Okręgowy uznał, że umowa o kredyt frankowy jest nieważna, przesądził o jej upadku w całości, co oznacza zwrot na rzecz klientów dotychczas wpłaconych rat, a także brak obowiązku spłaty kredytu w przyszłości. Wyrok pokazuje ewolucję poglądów sądów w sprawach "frankowych" - jeszcze w 2016 / 2017 r. większość orzeczeń utrzymywała umowy kredytów indeksowanych w mocy i ograniczała się do zasądzenia nadpłat pomiędzy ratami należnymi a rzeczywiście spłaconymi. Teraz sądy coraz odważniej orzekają o nieważności tych umów w całości. Problemem jest jedynie rozliczenie wzajemnych roszczeń. Sąd Okręgowy niesłusznie dokonał bowiem potrącenia dotychczas spłaconych rat z kwotą udzielonego kredytu. Potrącenie powinno odbywać się na zarzut Banku, a nie z inicjatywy sądu. Poza tym, roszczenie Banku o zwrot kwoty kredytu w dacie orzekania było już przedawnione, dlatego nie powinno umniejszać świadczenia na rzecz klienta.

Dariusz Rozpara - radca prawny prowadzący sprawy kredytów frankowych